TCMB’nin Faiz İndirimi Sonrası Bankacılık Sektöründe Kredi ve Mevduat Faizlerinde Tarihi Düşüş
TCMB’nin politika faizini 150 baz puan indirerek yüzde 38 seviyesine çekmesinin ardından, bankacılık sektöründe kredi ve mevduat faizlerinde dikkat çeken bir düşüş yaşandı. Bu düşüş, özellikle ihtiyaç ve ticari kredilerde çarpıcı derecede hissedildi ve son iki yılı aşkın süre zarfında görülmemiş derecedeydi.
Aralık ayının ikinci haftasında başlayan bu düşüş, büyük ölçüde ihtiyaç kredileri üzerinde etkili oldu. Ortalama ihtiyaç kredisi faizleri, yüzde 64.57 zirvesinden bir hafta içinde yüzde 57.89’a geriledi. Bu, yaklaşık 700 baz puanlık tarihi bir düşüş anlamına geliyor. Bu oran aynı zamanda son 27 ayın en düşük seviyesi olarak kaydedildi.
Aynı şekilde, birçok işletmenin ihtiyacını karşılayan ticari kredi faizleri de benzer bir düşüş eğilimi gösterdi. 5 Aralık haftasında yüzde 54.57 olan ortalama ticari kredi faizleri, 400 baz puanlık düşüşle yüzde 50,55’e indi. Tüzel kişilere ait mevduat ve kurumsal kartlar hariç tutulduğunda, bu oran yüzde 45,60’a kadar geriledi. Bu oranlar, son 25 ila 27 ayın en düşük seviyeleri olarak dikkat çekti.
TCMB’nin politika faizindeki düşüş trendi, ihtiyaç ve ticari kredi faizleri ile merkez bankası faizi arasındaki farkın azalmasına yol açtı. Bu farkın azalması, özellikle Türk Lirası cinsinden ticari kredilerin daha kısa vadeli yapısı ve piyasadaki düzenlemelerle doğrudan ilişkili.
Ancak, taşıt ve konut kredilerinde faiz oranlarındaki düşüş daha sınırlı kaldı. Ortalama konut kredisi faizi yüzde 37,63 olarak kaydedilirken, taşıt kredisi faizleri yüzde 33,62 oldu. TÜİK’in Kasım ayında yüzde 31,07 olarak açıkladığı enflasyon ve TCMB’nin 2026 sonu için belirlediği yüzde 16’lık hedef enflasyon oranına rağmen, kredi faizleri halen yüksek seviyede bulunuyor.
Faiz indiriminin, mevduat hesaplarına da etki ettiği gözlemlendi. Gösterge niteliğini taşıyan 1-3 ay vadeli mevduat faizleri, geçen hafta yüzde 46,92’ye gerileyerek son iki yılın en düşük seviyesini gördü. Mevduat faizlerinin yapısı, politika faizindeki değişimlere daha hızlı yanıt vermesini sağlıyor.
Ancak kredi büyümesi, faiz indirimlerine ve makroihtiyati önlemlere rağmen hız kesmeden devam etti. 12 Aralık itibarıyla, yıllık kredi büyümesi yüzde 43.6’ya yükselirken, kur etkisinden arındırılmış veri yüzde 34.6 olarak hesaplandı. Yıllık bazda bireysel kredilerin büyüme oranı yüzde 47.1 olurken, ticari kredilerde bu oran yüzde 42.5 seviyesinde gerçekleşti.